OKI od 2027: co to jest i jak działa

OKI, czyli osobiste konto inwestycyjne, wprowadza ustawa z 3 lipca 2026 roku (Dz.U. 2026 poz. 1098). Konta mogą działać od 1 stycznia 2027 roku. Ustawa nie ustala limitu wpłat: możesz wpłacać tyle, ile chcesz, i mieć więcej niż jedno OKI. Limity pojawiają się w innym miejscu, przy wartości, od której liczy się podatek.

Konto prowadzi się tam, gdzie trzymasz inne inwestycje: w banku, u brokera, w funduszu inwestycyjnym, w ubezpieczeniu na życie albo w dobrowolnym funduszu emerytalnym. Ustawa wymienia pięć takich form, ale dla ciebie liczy się głównie to, kto prowadzi konto i co możesz na nim trzymać.

Konkretne oferty pojawią się u instytucji, które zdecydują się prowadzić OKI. Statusy instytucji zbieramy w rejestrze OKI Radar, gdzie każdy wpis ma źródło i datę.

Z OKI nie płacisz podatku od zysków. Dochody z aktywów są wyłączone z PIT, więc podatek Belki od zysków kapitałowych znika. Zamiast tego płacisz raz do roku podatek od wartości: procent od średniej wartości aktywów, powyżej kwot zwolnionych.

Stawka na 2027 rok jest zapisana wprost w ustawie i wynosi 0,85% (art. 43). Przykład: jeśli łączna średnia wartość aktywów na twoich OKI wyniesie 150 000 zł i wszystkie te aktywa mieszczą się w zwolnieniu, podstawa wyniesie 50 000 zł, a podatek za 2027 rok około 425 zł. Gdy część aktywów nie łapie się na zwolnienie, podatek będzie wyższy.

Od 2028 roku stawka będzie zmieniać się co roku. Wyniesie 19% stopy referencyjnej NBP z 31 października roku poprzedniego, nie mniej niż 0,1%, a minister finansów ogłosi ją w Monitorze Polskim do końca listopada.

Podstawę liczy się z dziennych wycen konta w ciągu całego roku, z uwzględnieniem wpłat i wypłat. Nie jest to więc jeden stan na wybrany dzień. Jeśli wpłacisz dużą kwotę pod koniec grudnia, w tym roku podniesie ona średnią tylko za kilka dni.

Podatek jest należny niezależnie od wyniku inwestycyjnego, także w roku straty (art. 5 ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy). Straty z OKI nie obniżą też podatku od innych dochodów.

Przy rozliczeniu najwięcej robi instytucja. To ona liczy średnie wartości w podziale na grupy aktywów (art. 23) i do końca lutego przekazuje urzędowi skarbowemu informację o prowadzonym koncie (art. 27). Po twojej stronie zostaje złożenie zeznania wyłącznie przez e-Urząd Skarbowy, między 15 marca a 31 maja, i opłacenie podatku (art. 29). Pierwsze rozliczenie, za 2027 rok, złożysz w 2028 roku.

Podatek płacisz tylko od wartości powyżej dwóch kwot zwolnionych. Łączne zwolnienie to 100 000 zł średniej wartości aktywów i liczy się dla wszystkich twoich OKI razem, nie osobno dla każdego konta. W ramach tej kwoty maksymalnie 25 000 zł może przypadać na aktywa oszczędnościowe (art. 26).

Zalicza się tu wyłącznie to, co stoi w złotych i mieści się na ustawowej liście: środki na rachunku bankowym (bez lokat strukturyzowanych), obligacje i bony oszczędnościowe oraz produkty detaliczne o najniższym wskaźniku ryzyka, jeśli co najmniej 70% ich aktywów jest z tej listy. Wszystko poza nią, na przykład aktywa w obcych walutach albo fundusze poniżej progu 70%, nie łapie się na zwolnienie w ogóle.

Uwaga na intuicję: limity dotyczą wartości aktywów, a nie wpłat. Możesz wpłacić przez lata znacznie więcej niż 100 000 zł i nadal nie zapłacić podatku, jeśli średnia wartość w danym roku mieści się w zwolnieniu.

Kwoty są zamrożone do 2029 roku. Od 2030 roku będą co roku waloryzowane o inflację z pierwszych trzech kwartałów roku poprzedniego i zaokrąglane w dół do pełnych 100 zł (art. 26 i 44).

Instytucje szykują się na start 1 stycznia 2027 roku. Ich zapowiedzi i publikowane dokumenty zbieramy w OKI Radar — każdy wpis ma źródło i datę. Taryfy i regulaminy publikują same instytucje i to one decydują o terminie. Gdy dokumenty się pojawią, wpis w rejestrze dostanie link i datę dokumentu.